امين رويحه

34

درمان با گياهان از نظر طب قديم و جديد با تصاوير گياهان ( فارسى )

و نباتات طبى ساخته مىشود بدين شرح : 1 - طريقهء خيساندن : اين طريق بدين شرح است كه مقدارى از گياه خشك را در ميان مقدارى آب سرد به مدت ( 5 - 7 ) ساعت بگذارند ، موقعى كه مواد مطلوب گياهان خشك كاملا حل شد آن را صاف كنند ، اين طريقه براى گياهان سفت مثلا نظير ريشهء گياه سوس و امثال آن مناسبت دارد . ب - طريقهء شيره كشى گياهان : براى اين منظور بايستى گياه را در ظرف سفالى ( نه ظرف معدنى ) ريخت و بقدرى آب به آن اضافه نمود كه جوش بيايد ، آنگاه روى آن ظرف را بپوشانند و مدت ده الى پانزده دقيقه بگذارند تا صاف شود يك چنين دستور العملى را بايد براى گل و برگ‌هاى گياهان انجام داد ، يعنى آن نحوه گياهانى كه از لحاظ روغن‌هاى عطرى بىنيازند و آنهائى كه در موقع جوش آمدن روغنشان تبديل به بخار مىشود . ج - طريقهء جوشاندن گياهان : اين طريقه معمولا براى پوست و ريشهء گياهان استعمال مىشود ، به اين معنى كه بايد پوست و ساقهء گياه را به نسبت و اندازهء خود آنها در ميان آب بريزند ، سپس آن را بجوشانند تا جوش بيايد ، بايد بقدرى بجوشد كه آن گياه كاملا پخته شود ، آنگاه مدت ده دقيقه بگذارند تا صاف شود چنان كه قبلا گفته شد . يك چنين جوشاندنى كه شرح و بسط آن را داديم مواد قابض و املاح معدنى گياه را استخراج مىنمايد . اين‌گونه املاح با آبجوشى كه تدريجا بجوشد منحل نخواهند شد . اين سه نوع چاى را كه شرح و بسط آنها را داديم مىتوان داغ و مىتوان سرد آشاميد ، آنها را دفعات قليل و اندازهء زياد يا جرعه‌هاى كوچك ولى متعدد آشاميد ، تفصيل اين مبحث را با خواست خداى حكيم در بحث‌هاى آينده خواهيم داد . 8 - استحمام گياهان و نباتات طبى : طريقهء اين نوع استحمام اين است : آن سه نوع دستورى كه براى چاى گياهان نگاشته شد بايد با گياهان طبى انجام گيرد